بسته ادبی

در جریان ارسال بسته های گوناگون و چون شنیدم که کمیجانیها به مناسبت عید مبعث در صدد برگزاری یک همایش هستند و تصمیم به ارسال یک بسته ادبی گرفتم .

امیدوارم دست اندرکاران آن بتوانند با موفقیت آن همایش را باجرا در آورند .

آشنايي با عراقي

يكي از شاعران معروف و مشهور ايران كه از نام آوران تصوف است و در ميان اهل حق آبرو و اعتباري دارد ، فخر الدين ابراهيم عراقي است .

 براي شناخت عراقي و وقوف بر احوالات او ، به آثار و سوابق مكتوب زيادي ميتوان مراجعه كرد .

مرحوم سعيد نفيسي كه با گردآوري مجموعه اي بنام “ كليات شيخ فخرالدين ابراهيم همداني متخلص به عراقي “ در مقدمة جامعي هجده نسخه سوابق و فهرست موجود را با يكديگر مقابله و تصحيح نموده و اشعار و آثار او از قبيل قصايد ، مقطعات ، تركيبات ، ترجيعات ، غزليات ، رباعيات ، عشاق نامه ، لمعات و اصطلاحات تصوفي وي را گردآوري نموده است ، روش انشاي مقدمة مزبور را نيز منسوب به پس از مرگ عراقی و زمان اواخر قرن هفتم و اوایل قرن هشتم ميداند .

از سوابق مظبوط مشخص است كه حمدالله مستوفي نزديك ترين مؤلف به زمان عراقي است و كتاب تاريخ گزيده را در سال 730 يعني نزديك چهل سال پس از مرگ عراقي بپايان برده است و بنا باظهار او نام شاعر ابراهيم ، نام پدرش بزرگمهر و نام جدش عبدالغفار بوده است .

در مقدمة ديوان عراقي مولد و مسقط الرأس شاعر را روستاي “ كمجان “ آورده اند كه از توابع همدان بوده است .

پس شيخ فخرالدين ابراهيم بن بزرگمهر بن عبدالغفار همداني در دهي بنام كمجان در بيرون شهر همدان ديده به جهان گشوده و در هشتم ذيقعدة سال 688 ه . ق در شهر دمشق درگذشته است .

در احوال شاعر نوشته اند كه در هفده سالگي در همدان تدريس ميكرده است و در نتيجه تا سال 621 در همدان بوده است .

او در صغر سن بعد از حفظ قرآن مجيد ، علوم ظاهري آموخت و بآواز فصيح بالاي منبر تذكير و تدريس ميكرد و غزليات عالي مضمون در خلوت سراي انشا كردي و بآواز خوش خواندي ، مردم آن غزليات وي را ياد گرفتند و با دف و ني در كوي و بازار مي سرايـيدند  .

زبان شعري شاعر   مرحوم سعيد نفيسي در ديباچة كتاب كليات عراقي مي نويسد : چنانكه مي بينيد اين كتاب شامل همة آثار عراقيست كه بزبان فارسي نوشته است و بجز اين چند قطعه شعر تازي هست .

در حال حاضر زبان مورد تكلم مردم منطقه كميجان تركي است و معروفست كه شاعر معروف فخرالدين عراقي ساكن كميجان بوده است و مكاني را در بالاي تپه اي واقع در جنوبشرقي كميجان بنام چرگزه ( يا چركسي ؟ يا چهل گزي؟ ) بعنوان محل خانه مسكوني ايشان مشخص كرده اند .

تا آنجا كه من در ديوان ايشان ملاحظه كرده ام او شعري بزبان تركي نسروده است ، در حاليكه بطور طبيعي از يك شاعر انتظار ميرود ، علاوه بر زبان رسمي كشور ، بزبان محلي ومادري اش نيز شعر بسرايد ، و اين فقدان شعر تركي از شاعر قابل تامل است .

تقويم نگاري

- سال 609 هجري قمري متولد شد

- سال 614 هجري قمري در سن 5سالگي ورود به مكتبخانه

- سال 615 هجري قمري در سن 6 سالگي حفظ تمام قرآن

- سال 617 هجري قمري در سن 8 سالگي از نظر هوش و درایت معروف شهر همدان شد

- سال 618 هجري قمري ايمان آوردن چند نفر از جهودان به اسلام به سبب شنيدن آواز قرائت قرآن او

- سال 626 هجري قمري در سن 17 سالگي احاطه بر جملة علوم ، از معقول و منقول

- سال 626 هجري قمري در سن 17 سالگي تدريس و افادة علوم در مدرسة شهرستان همدان

- سال 629 هجري قمري در سن 20 سالگي ازدواج كرد

- سال 654 هجري قمري در سن 45 سالگي به قصد زيارت كعبه عزيمت كرد

- سال 688 هجري قمري در سن 78  سالگي وفات يافت و در قبرستان صالحیه دمشق مدفون گردید .

آثار شاعر

شاعر در زمينة سرودن اشعار عارفانه و صوفيانه يد طولايي داشته است و حدود 5872 بيت قصيده و مقطعات و مثلث و تركيبات و ترجيعات و غزليات و رباعيات و عشاق نامه سروده است . علاوه بر آن لمعات را نوشته است كه بنا به اظهار شيخ صدرالدين قونوي لب فصوص الحكم ابن عربي است و به جز آن مطالبي در خصوص اصطلاحات مشهور متصوفه را مرقوم فرموده است . 

شواهدي كه در كتاب قصر عارفان آمده است قبر عراقي تا نيمة اول قرن دهم هجري در شهر دمشق ، آباد بوده است .

در سال 1382 سفری زیارتی به شهر دمشق و سایر شهرهای شام نصیب بنده شد و در آن سفر باتفاق همسرم به منطقه صالحیه دمشق رفتیم و اثری از قبرستان صالحیه نیافتیم ولی قبر شیخ محی الدین عربی بصورت مقبره ای در وسط یک میدان به همین نام موجود است .

 

محمد کمیجانی (جاویدراد)

5/5/1385

 

 

/ 2 نظر / 54 بازدید
hasan kamallo

با سلام چرگزی نام تپه ای زيبا در روستای سمقاور می باشد که در روزهايی از سال مردم جهت پختن آش نذری اونجا ميرن و تقريبا مکانی مورد احترام ساکنان اين روستا می باشد